Fore kazık, zemine makineyle açılan bir kuyuya donatı kafesi indirilip tremi borusuyla alttan yukarı beton dökülerek yerinde imal edilen betonarme kazıktır. İngilizcede bored pile denir. Çapı genellikle 65–150 cm, boyu projeye göre birkaç metreden 40 metrenin üzerine kadar çıkar. Yapının yükünü zayıf üst tabakalardan geçirip sağlam tabakaya veya kayaya aktarır; derin kazılarda ise kazı duvarını tutan iksa perdesi olarak kullanılır.
Teknik özet tablosu
| Özellik | Tipik değer / uygulama |
|---|---|
| Yöntem | Delgi + donatı kafesi + tremi ile beton (yerinde dökme, çakılmaz) |
| Kazık çapı | Genellikle Ø65–Ø150 cm; dar sahalarda Ø45–Ø60 cm |
| Kazık boyu | Projeye göre; sık uygulanan aralık 10–30 m, özel işlerde 40 m üzeri |
| Kuyu desteği | Kuru delgi, çelik kılıf (muhafaza borusu) veya bentonit / polimer çamuru |
| Beton | Tremi ile dökülen akıcı, ayrışmaya dirençli beton; sınıfı projede belirlenir (yaygın olarak C25/30 ve üzeri) |
| Donatı | Boyuna donatı + spiral veya çember etriye, pas payı takozlarıyla |
| Uygulama standardı | TS EN 1536 (fore kazık imalatı), TBDY 2018 (deprem yönetmeliği) |
| Kalite testleri | Bütünlük testi (PIT, sonik CSL), statik ve dinamik yükleme deneyi |
| Makine | Hidrolik fore kazık makinesi (kelly bar + burgu/kova), servis vinci, beton pompası |
Fore kazık ne işe yarar?
Fore kazık üç temel sorunu çözer. Birincisi, yüzeydeki zemin yapının yükünü taşıyamadığında yükü derindeki sağlam tabakaya iletir. İkincisi, derin bir kazının yanında duran yapıyı ya da yolu, kazı duvarını tutarak korur; bu kullanıma iksa denir. Üçüncüsü, oturma ve sıvılaşma riski olan zeminlerde yapının oturmasını sınırlar ve depremde yapıyı sağlam tabakaya bağlar.
Başlıca kullanım alanları şunlardır:
- Konut, ticari bina, hastane ve yüksek yapıların temelleri
- Köprü ve viyadük ayakları
- Liman, iskele ve tersane yapıları
- Derin bodrumlu binaların ve metro/otopark kazılarının iksası
- İstinat duvarları ve heyelan önleme yapıları
- Endüstriyel tesisler, depolama tankları ve ağır makine temelleri
Fore kazık çeşitleri
Fore kazıklar, kuyunun nasıl açıldığına ve nasıl desteklendiğine göre ayrılır. Hangi türün seçileceğini zemin profili ve yeraltı suyu belirler.
Kuru delgi fore kazık
Kendini tutan, susuz kil ve sert zeminlerde kuyu desteksiz açılır. Uygun zeminde hızlı ve ekonomik bir yöntemdir.
Kılıflı (muhafaza borulu) fore kazık
Göçen kum-çakıl tabakalarında ve yeraltı suyunda kuyuya çelik kılıf indirilir, beton dökülürken kılıf geri çekilir.
Bentonit veya polimer destekli fore kazık
Kuyu, yoğunluğu kontrol edilen destek çamuruyla dolu tutulur; çamurun basıncı cidarın göçmesini engeller. Derin ve büyük çaplı kazıklarda kullanılır.
CFA (sürekli burgulu) kazık
Burgu zemine tek seferde indirilir, beton burgunun içinden pompalanarak çekilir; donatı sonradan beton içine itilir. Titreşimsiz ve hızlıdır, daha çok küçük ve orta çaplarda uygulanır.
Kaya soketli fore kazık
Kazık ucu sağlam kayaya belirli bir boy gömülür; yüksek yüklü yapılarda ve köprü ayaklarında tercih edilir.
İksa kazıkları
Aralıklı, teğet veya kesişen (sekant) diziler halinde yapılarak kazı duvarı oluşturur.
Fore kazık nasıl yapılır?
Fore kazık imalatı dokuz aşamadan oluşur:
- Zemin etüdü ve proje: Sondajlar, laboratuvar deneyleri ve geoteknik rapora göre kazık çapı, boyu ve yerleşimi belirlenir.
- Saha hazırlığı: Makinenin güvenle çalışacağı sağlam bir çalışma platformu hazırlanır, kazık aplikasyonu yapılır.
- Kılavuz ve kılıf: Kuyu ağzına kılavuz kılıf yerleştirilerek konum ve düşeylik sabitlenir.
- Delgi: Kelly bar ucundaki burgu veya kovayla zemin kazılarak kuyu proje derinliğine indirilir.
- Kuyu cidarının korunması: Gerekirse kılıf ya da bentonit çamuruyla kuyunun göçmesi önlenir.
- Kuyu dibi temizliği: Dipteki gevşek malzeme temizleme kovasıyla alınır; uç taşıması buna bağlıdır.
- Donatı kafesinin indirilmesi: Pas payı takozları takılmış kafes vinçle kuyuya indirilir.
- Tremi ile betonlama: Beton, ucu sürekli beton içinde kalan tremi borusuyla alttan yukarı kesintisiz dökülür.
- Baş kesimi ve kalite kontrol: Kazık başındaki kirli beton kırılır, bütünlük testleri yapılır.
Her aşamanın kontrol noktalarını ve sık görülen hataları fore kazık nasıl yapılır rehberimizde ayrıntılı anlattık.
Çap ve derinlik ne kadar olur?
Fore kazık çapı genelde 65 ile 150 cm arasındadır; dar sahalarda 45–60 cm, özel işlerde 150 cm'nin üzerinde çaplar da üretilir. Derinlik birkaç metreden 40 metrenin üzerine çıkabilir. Uygulanabilir çap ve derinliği makinenin torku ve kelly bar boyu sınırlar. Gerçek çap, boy ve kapasite her projede geoteknik rapor ve statik hesapla belirlenir.
| Kazık çapı | Kesit alanı | 1 metre kazığın beton hacmi | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|
| Ø45 cm | 0,159 m² | ≈ 0,16 m³ | Hafif yapılar, dar saha |
| Ø65 cm | 0,332 m² | ≈ 0,33 m³ | Konut temeli, iksa perdesi |
| Ø80 cm | 0,503 m² | ≈ 0,50 m³ | Orta-yüksek yapılar, iksa |
| Ø100 cm | 0,785 m² | ≈ 0,79 m³ | Yüksek yapı, sanayi, köprü |
| Ø120 cm | 1,131 m² | ≈ 1,13 m³ | Ağır yük, köprü ayağı |
| Ø150 cm | 1,767 m² | ≈ 1,77 m³ | Çok ağır yük, liman ve viyadük |
Beton hacimleri teoriktir; sahada kuyu genişlemesi nedeniyle genellikle yüzde 5–15 daha fazla beton gider.
Taşıma kapasitesi nasıl hesaplanır?
Fore kazığın eksenel taşıma gücü iki bileşenin toplamıdır: kazık ucunun altındaki zeminden gelen uç direnci ve kazık gövdesi boyunca zeminle temas yüzeyinden gelen çevre sürtünmesi. Kumlu ve çakıllı zeminlerde iki bileşen birlikte çalışır; yumuşak kilde çevre sürtünmesi, kayaya soketlenmiş kazıkta ise uç direnci baskın olabilir.
Hesaplanan nihai kapasite bir güvenlik katsayısına bölünerek izin verilen yük bulunur. Değerler sondaj ve laboratuvar verilerinden (SPT, kayma dayanımı, kaya dayanımı) elde edilir ve önemli projelerde statik yükleme deneyiyle sahada doğrulanır. Bu nedenle "bir fore kazık kaç ton taşır" sorusunun tek bir cevabı yoktur; aynı Ø80 kazık farklı zeminlerde çok farklı kapasite verebilir.
Tasarımda nelere bakılır?
- Eksenel taşıma. Uç ve çevre kapasitesi, güvenlik katsayısıyla birlikte değerlendirilir.
- Yanal yük. Deprem ve rüzgâr kazığa yatay kuvvet getirir; hesap zemin yatak katsayılarıyla yapılır.
- Çekme yükü. Yeraltı suyu bodrum altında kaldırma kuvveti yaratır; kazık çekmeye de çalışır.
- Negatif sürtünme. Çevresindeki dolgu veya yumuşak kil kazıktan fazla oturursa kazığa aşağı yönlü ek yük biner.
- Kazık grubu. Kazıklar arası mesafe genellikle çapın 2,5–3 katı veya daha fazlası seçilir; grup etkisi ve kazık başlığı oturması kontrol edilir.
- Dayanıklılık. Sülfatlı zeminde ve deniz suyunda uygun çimento ve beton sınıfı seçilir.
Deprem, sıvılaşma ve TBDY 2018
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018), zeminleri ZA'dan ZF'ye kadar yerel zemin sınıflarına ayırır. Yumuşak ve gevşek zeminler (ZD, ZE) deprem dalgalarını büyütür; sıvılaşma potansiyeli olan ve çok yumuşak zeminler ise ZF sınıfında yer alır ve sahaya özel inceleme gerektirir.
Fore kazık deprem sırasında yapıyı sıvılaşabilecek tabakaların altındaki sağlam zemine bağlar. Ancak kazık tek başına "depreme dayanıklılık" garantisi değildir: sıvılaşan tabakada kazığa gelen yanal yük ve kazık başlığı bağlantısı ayrıca hesaplanır. Gerekli durumlarda kazıklı temel, jet grouting veya deep soil mixing ile yapılan zemin iyileştirmeyle birlikte kullanılır. 1999 Marmara depreminde Adapazarı'nda yaşanan yaygın sıvılaşma, bu değerlendirmenin neden önemli olduğunu gösterir.
Beton ve donatı
- Beton sınıfı: Projede belirlenir; fore kazıklarda yaygın olarak C25/30 ve üzeri kullanılır. Sülfatlı zeminde ve deniz kenarında sülfata dayanıklı çimento ve daha yüksek sınıf tercih edilir.
- İşlenebilirlik: Tremi ile dökülecek beton akıcı, kendiliğinden yerleşebilen ve ayrışmaya dirençli olmalıdır; kıvam sahada çökme (slump) deneyiyle kontrol edilir.
- Kesintisiz döküm: Döküm sırasında tremi ucu beton içinde kalmalı, beton tedariki aksamamalıdır. Kesinti, kazık gövdesinde soğuk derz ve boşluk riskidir.
- Donatı kafesi: Boyuna donatı ve spiral/çember etriyeden oluşur. Pas payı takozları kafesi kuyu cidarından uzak tutar; kafes indirilirken bükülmemesi için takviye halkaları kullanılır.
Fore kazık fiyatları 2026
Fore kazık fiyatı genellikle metre (m) birim fiyatı üzerinden verilir. Birim fiyatı en çok şu kalemler belirler: kazık çapı, toplam metraj, zemin türü (kil, kum, kaya), kılıf veya bentonit ihtiyacı, beton ve donatının fiyata dahil olup olmaması, makinenin sahaya getirilmesi (mobilizasyon), saha koşulları ve test kapsamı.
İnternette gördüğünüz tek satırlık fiyat tabloları belirli bir zemini ve iş büyüklüğünü varsayar; sizin projenizde bu varsayımlar değişirse fiyat da değişir. Teklifleri karşılaştırırken malzemeli mi malzemesiz mi, mobilizasyon ve testlerin dahil olup olmadığına mutlaka bakın. Sekiz maliyet faktörünü fore kazık fiyatları sayfasında tek tek anlattık. Aşağıdaki hesaplayıcıyla projenizin metrajını çıkarıp bize gönderebilirsiniz.
Fore kazık metraj ve maliyet hesaplama
Kazık çapını, boyunu ve adedini girin; toplam delgi metresini, beton hacmini ve yaklaşık donatı miktarını hemen görün. Elinizde bir metre birim fiyatı varsa onu da yazarak tahmini tutarı hesaplayabilirsiniz. Sonucu tek tuşla WhatsApp'tan bize gönderip net teklif isteyebilirsiniz.
Hesap geometriktir: beton hacmi = π × çap² / 4 × boy × adet. Donatı, kazık kesitine göre girdiğiniz donatı oranından (çelik birim ağırlığı 7.850 kg/m³) tahmin edilir. Gerçek miktarlar statik projeye, zemine ve kuyu genişlemesine göre değişir. Kesin fiyat, zemin etüdü ve kazık listesi incelenerek verilir.
Bu metrajla WhatsApp'tan teklif isteAvantajları ve sınırlamaları
| Avantajlar | Sınırlamalar |
|---|---|
| Çakma kazığa göre titreşimi ve gürültüsü düşüktür; bitişik yapılar için güvenlidir. | Yüksek yeraltı suyunda kılıf veya bentonit gerekir, süre ve maliyet artar. |
| Sert, karışık ve kayalı zeminlerde de uygulanabilir. | Kuyu dibi temizliği ve döküm iyi yönetilmezse kazıkta boşluk veya zayıf uç oluşabilir. |
| Büyük çap ve derinlik mümkündür; tek kazık büyük kolon yükünü taşır. | Makine ve vinç için yeterli, sağlam çalışma alanı gerekir. |
| Delgide çıkan zemin gözlenir, tasarım varsayımı sahada doğrulanır. | Beton kesintisiz gelmelidir; tedarik planı kritiktir. |
Fore kazık, mini kazık, jet grout ve çakma kazık karşılaştırması
| Kriter | Fore kazık | Mini kazık | Jet grout | Çakma kazık |
|---|---|---|---|---|
| Nasıl yapılır | Delgi + donatı + tremi beton | Küçük çaplı delgi + donatı/boru + enjeksiyon | Zemin yüksek basınçlı çimento şerbetiyle yerinde karıştırılır | Hazır kazık zemine çakılır |
| Tipik çap | Ø65–Ø150 cm | Ø10–Ø60 cm | Ø60–Ø200 cm kolon | Kesite göre |
| Titreşim | Düşük | Çok düşük | Düşük | Yüksek |
| Ne zaman seçilir | Yüksek yük, derin temel, iksa | Dar alan, alçak tavan, güçlendirme | Zemin iyileştirme, sızdırmazlık, sıvılaşma | Titreşime toleranslı açık sahalar |
İksada fore kazık
Derin bodrum ve otopark kazılarında fore kazıklar yan yana dizilerek kazı duvarı oluşturur. Kazık başları bir başlık kirişiyle bağlanır, derinlik arttıkça perde öngermeli ankrajlarla veya payandalarla desteklenir. Yeraltı suyu varsa kazıklar arası boşluk jet grout kolonlarıyla kapatılır ya da kesişen (sekant) kazık perdesi yapılır. Ayrıntılar iksa sistemleri sayfasında.
Kalite kontrol ve testler
Fore kazık imalatı TS EN 1536 standardına ve proje şartnamesine göre denetlenir.
| Test | Ne ölçer | İlgili standart |
|---|---|---|
| Düşük gerinimli bütünlük testi (PIT) | Kazık gövdesinde süreksizlik, daralma ve kusur | ASTM D5882 |
| Sonik geçiş testi (CSL) | Kazık içine yerleştirilen borular arasında beton kalitesi | ASTM D6760 |
| Statik yükleme deneyi | Yük altında oturma ve taşıma kapasitesi | ASTM D1143 |
| Dinamik yükleme deneyi | Darbe ile kapasite tahmini | ASTM D4945 |
| Beton numunesi ve çökme deneyi | Basınç dayanımı ve kıvam | TS EN 12390, TS EN 12350 |
Delgi sırasında çap, boy, düşeylik ve kesilen zemin kayıt altına alınır. Test sayısı ve yük değerleri proje ve idare şartnamesine göre belirlenir.
Sık yapılan hatalar
- Kuyu dibi temizlenmeden kafes indirmek: uç taşıması ciddi biçimde düşer.
- Tremi ucunu betondan çıkarmak: beton çamurla karışır, gövdede boşluk oluşur.
- Bentonit yoğunluğunu kontrol etmemek: cidar göçer veya beton kirlenir.
- Pas payı takozunu unutmak: donatı korozyona açık kalır.
- Delgide çıkan zemini rapordaki profille karşılaştırmamak: tasarım varsayımı doğrulanmadan kazık bitirilir.
Fore kazık referanslarımız
Fore kazık uyguladığımız projelerden bazıları:
- Yalova 400 Yataklı Şehir Hastanesi (ATR Yapı) – Yalova
- Semt77 AVM (Yalova Group) – Yalova
- Yalova İl Sağlık Müdürlüğü – Yalova
- Sefine Denizcilik tersane sahası – Yalova
- Alsa İnşaat Orhangazi Köprü İnşaatı – Bursa
- SOCAR akaryakıt tankı projesi (Üstay Yapı) – İzmir
- Muş Alparslan 2 Barajı – Muş
- Akkim Kimya, Apec Çelik, Yalçınkaya İnşaat, Gürer Maden
Tüm projelerimizi ve sahadan videoları referanslar sayfasında bulabilirsiniz.
Marmara zeminlerinde dikkat edilecekler
Marmara’nın kıyı şeridinde dolgu zeminler, yüksek yeraltı suyu ve alüvyon tabakalar sık görülür. Bu zeminlerde kazık boyu, sağlam tabakaya yeterince girecek şekilde seçilir; sıvılaşma değerlendirmesi geoteknik raporda ayrıca yapılır. Tersane ve kıyı sahalarında deniz suyunun betona etkisi dikkate alınır. Bölgelere göre koşulları Yalova, İstanbul, Bursa, Kocaeli ve Sakarya sayfalarında anlattık.
Fore kazık terimleri sözlüğü
- Kelly bar
- Fore kazık makinesinin teleskopik delgi mili; burgu veya kovayı döndürerek kuyuyu açar.
- Tremi borusu
- Betonun kuyunun dibine kadar gönderildiği boru; ucu beton içinde kalarak betonun su ve çamurla karışmasını önler.
- Kılıf (muhafaza borusu)
- Göçen zeminde kuyu cidarını tutan çelik boru.
- Bentonit
- Kuyuyu dolu tutarak cidarın göçmesini engelleyen kil esaslı destek çamuru.
- Kaya soketi
- Kazığın sağlam kayaya gömülen uç bölümü.
- Kazık başlığı
- Kazık gruplarını birbirine ve kolona bağlayan betonarme blok.
- Negatif sürtünme
- Oturan dolgu veya yumuşak kilin kazığı aşağı çekmesiyle oluşan ek yük.
- Sekant kazık
- Birbirini kesecek şekilde yapılan, su geçirimsiz perde oluşturan kazık dizisi.
Yalova Zemin’den fore kazık
Yalova Zemin Mühendislik, Yalova merkezli olarak Türkiye genelinde fore kazık, mini kazık, jet grouting, deep soil mixing, ankraj ve iksa işleri yapar. Makine parkımızda fore kazık için Tysim KR300, Tysim KR150, XCMG XR220 ve Tysim KR60 makineleri; bunlara ek olarak CFA mini kazık, jet grout ve ankraj makineleri, enjeksiyon santralleri ve pompalar bulunur. Kiralık makineye bağlı kalmadan iş programını kendi ekipmanımızla yürütürüz. Ayrıntılar için fore kazık makinesi sayfasına bakabilirsiniz.
Projenizin konumunu, zemin etüdünü ve kazık listesini paylaşın; teknik ekibimiz ilk değerlendirmeyi yapsın: 0532 165 77 81.

